In onze vorige columns maakten we er al bezwaar tegen: de rigoureuze makeover die de Leidraad voor de spelling van het Nederlands heeft ondergaan. De versie van Jan Renkema uit 1995 werd immers ontoegankelijk en onvolledig geacht, zodat de Taalunie aanleiding zag de spellingsactualisering van 2005 vergezeld te laten gaan van een frisse nieuwe Leidraad – om redenen van klantvriendelijkheid uiteraard.

Zo gebeurde het dat de Vlaamse taaljournalist Ludo Permentier de opdracht kreeg de Leidraad van Renkema te doen vergeten. Wel, dat is hem prima gelukt. Bijna geen woord is hetzelfde. Bijna geen regel is ook hetzelfde.
Read More »

‘Lelijk’, ‘niet van ons’ en ‘onlogisch’. Dat waren de voornaamste punten van kritiek die de afgelopen dagen waren te beluisteren op de nieuwe spelling. Dat is jammer, want het is kritiek die eenvoudig is te pareren. De spelling van 2005 is uit zichzelf niet minder esthetisch dan die van 1995 of 1954. Het populistische argument dat grijze heren vanuit een ivoren toren wikken en beschikken, snijdt geen hout, want hoe had men zich een democratische totstandkoming van onze spelling voorgesteld? En onlogischer is onze spelling er evenmin op geworden. Sterker nog, het creëren van een onbedwingbare logica lijkt een van de voornaamste doelen te zijn geweest van de Werkgroep Spelling. In de Nova-uitzending van 19 december jl. benadrukte Woordenlijst-samensteller Piet van Sterkenburg niet voor niets dat vanaf nu elke spelling is ‘te beredeneren’. Read More »

Wie weleens naar Lookinggood of andere metamorfoseprogramma’s kijkt, kan concluderen dat een leuke coupe, wat make-up en vlotte garderode voor het oog heel wat doen. Het contrast tussen voor en na wordt versterkt door een onopgemaakte slobbertoestand vooraf (de kandidaat wordt immers in zijn of haar dagelijkse bezigheden onderbroken) en een tot in de puntjes gestileerd eindresultaat. Toegegeven, de betreffende mannen en vrouwen zien er inderdaad tien jaar jonger uit en aan het modebewustzijn van de Nederlander kan best nog wel wat worden verbeterd. Maar van een metamorfose is geen sprake. Het blijven dezelfde mensen, met dezelfde gezondheid, hetzelfde lijf, dezelfde eigenaardigheden. Wezenlijk is er niets veranderd. Read More »

Misschien een beetje vreemd voor een bureau dat geschreven taal als product levert, maar deze column begin ik met spreektaal. Want is het u ook opgevallen dat u sprekers steeds vaker de klemtóón verkeerd hoort leggen? Klemtóón is in dit geval trouwens een verkeerd voorbeeld, want het gaat vaak om klemtonen die eigenlijk op de laatste of voorlaatste lettergreep gelegd dienen te worden, maar nu op de eerste lettergreep vallen. Opeens zijn het geen finan-cië-le verplichtingen, maar fi-nanciële verplichtingen. Een partij heeft geen sociáál gezicht meer, maar een sóciaal gezicht. Toegegeven, omgekeerd kan het ook. De afgelopen week stond namelijk de kinder-op-vang in de belangstelling, terwijl ik toch altijd dacht dat het om kin-deropvang ging.